Khi nhắc đến du lịch Cần Thơ, không thể không kể đến Đình Bình Thủy, một công trình kiến trúc nghệ thuật cổ độc đáo và là điểm đến tâm linh quan trọng của người dân xứ Tây Đô. Đồng hành cùng Gia Bảo Moto trong bài viết này, chúng tôi sẽ chia sẻ tất tần tật những thông tin thú vị, từ lịch sử, kiến trúc đến những lễ hội đặc sắc tại ngôi đình linh thiêng này, giúp bạn có một chuyến tham quan thật trọn vẹn.
Giới thiệu về Đình Bình Thủy – “Viên ngọc” kiến trúc đất Tây Đô
Đình Bình Thủy là một công trình kiến trúc nghệ thuật cấp quốc gia, tọa lạc tại số 46/11A đường Lê Hồng Phong, phường Bình Thủy, quận Bình Thủy, chỉ cách trung tâm thành phố khoảng 6km.
Đình Bình Thủy, hay còn được biết đến với tên gọi Long Tuyền Cổ Miếu, không chỉ là niềm tự hào về văn hóa tín ngưỡng của người dân Cần Thơ mà còn là một kiệt tác kiến trúc cổ. Ngôi đình là sự hòa quyện giữa tinh hoa văn hóa dân tộc giai đoạn khai hoang miền Nam và những ảnh hưởng từ văn hóa Trung Hoa, tạo nên một bản sắc rất riêng.
Vị trí của đình được xem là hội tụ đủ các yếu tố phong thủy quan trọng, một địa thế đắc địa mà không phải công trình nào cũng có được:
- Phía Đông: Giáp rạch Bình Thủy (Long Tuyền).
- Phía Tây: Giáp khu dân cư sầm uất.
- Phía Nam: Giáp đường Lê Hồng Phong, tuyến đường huyết mạch.
- Phía Bắc: Giáp bờ sông Hậu hiền hòa.
Đặc biệt, từ đình, bạn có thể dễ dàng kết hợp tham quan nhà cổ Bình Thủy, một địa điểm nổi tiếng khác nằm đối diện. Với vị trí thuận lợi, đây là điểm đến không thể bỏ qua trong hành trình khám phá Cần Thơ 3 ngày 2 đêm của bạn.
Đình Bình Thủy được xây dựng vào năm nào? Dòng chảy lịch sử hơn 170 năm
Đình Bình Thủy được xây dựng lần đầu tiên vào năm Giáp Thìn 1844 và trải qua nhiều lần trùng tu, tôn tạo, đặc biệt là lần xây dựng lại quy mô vào năm 1909.
Lịch sử của đình gắn liền với quá trình hình thành và phát triển của vùng đất này. Hãy cùng chúng tôi ngược dòng thời gian để hiểu rõ hơn về ý nghĩa của Đình Bình Thủy:
- Năm 1844: Ngôi đình được dựng lên lần đầu tại làng Bình Hưng.
- Năm 1852: Một sự kiện đặc biệt đã diễn ra. Quan khâm sai Huỳnh Mẫn Đạt trong lúc đi tuần gặp phải một trận cuồng phong lớn, nhưng may mắn ẩn nấp kịp tại làng Bình Hưng nên đã an toàn. Để ghi nhớ sự kiện này và cầu mong sự bình yên, ông đã đổi tên vùng đất thành “Bình Thủy”, mang ý nghĩa “dòng nước bình ổn”. Từ đó, đình cũng mang tên Bình Thủy. Cùng năm, đình được vua Tự Đức phong sắc, công nhận sự linh thiêng.
- Năm 1853: Người dân địa phương cùng nhau quyên góp để tu sửa lại đình lần đầu, giúp công trình trở nên khang trang hơn với tường gạch, mái ngói và gỗ tốt.
- Năm 1904: Nhận thấy đình có dấu hiệu xuống cấp, quan tri phủ Nguyễn Đức Nhuận đã khởi công xây dựng lại. Tuy nhiên, công trình phải tạm ngưng khi ông đột ngột qua đời.
- Năm 1909 – 1910: Việc xây dựng được tiếp tục và hoàn thành. Đây cũng là giai đoạn làng được đổi tên thành “Long Tuyền” (con rồng nằm), nên đình còn có tên gọi khác là Long Tuyền Cổ Miếu.
Trải qua bao thăng trầm, Đình Bình Thủy không chỉ là nơi thờ tự mà còn là chứng nhân lịch sử, nơi lưu giữ hồn cốt và niềm tự hào của biết bao thế hệ người dân Tây Đô.
Kiến trúc Đình Bình Thủy có gì độc đáo?
Kiến trúc Đình Bình Thủy là sự giao thoa độc đáo giữa nghệ thuật truyền thống Việt Nam và văn hóa Trung Hoa, thể hiện qua kết cấu “thượng lầu hạ hiên” và các chi tiết chạm khắc tinh xảo, tạo nên một công trình khác biệt hoàn toàn so với các ngôi đình ở miền Bắc.
Với diện tích rộng lớn lên đến 4000m², kiến trúc của đình là điểm thu hút du khách bậc nhất. Đây không phải là một sự sao chép rập khuôn mà là một sự sáng tạo có chủ đích, mang đậm dấu ấn của vùng sông nước Nam Bộ.
Vẻ đẹp nghệ thuật bên ngoài đình
Ngay từ cái nhìn đầu tiên, bạn sẽ bị ấn tượng bởi phần mái đình. Nhà chánh điện và nhà sau được thiết kế theo kiểu “thượng lầu hạ hiên”, với các lớp mái chồng lên nhau tạo cảm giác thanh thoát, cao ráo.
- Trên nóc đình: Được trang trí công phu với các tượng gốm men xanh sống động như cá hóa rồng, kỳ lân, và các hình nhân.
- Góc mái: Trang trí bằng cuốn thư, bình hoa, giỏ lam đào – những hình ảnh quen thuộc trong kiến trúc đình chùa Việt Nam.
- Viền mái: Được ốp hình lá xoài tráng men xanh, một chi tiết trang trí tinh tế.
- Cột đình: Các cột xi măng ở mặt trước được điểm xuyết bằng những họa tiết hoa lá mềm mại, tạo nên điểm nhấn duyên dáng cho tổng thể.
Không gian trang nghiêm bên trong đình
Bước vào bên trong, bạn sẽ cảm nhận được không gian thờ tự trang nghiêm và sự sắp xếp khoa học. Các gian thờ được phân chia rõ ràng, mỗi nơi mang một ý nghĩa riêng.
- Tiền đường: Nơi đặt bàn thờ Nghi Trung và Nghi Hạ.
- Tòa chính điện: Đây là khu vực trung tâm và quan trọng nhất.
- Bàn thờ chánh: Nằm ở vị trí trung tâm, trang trọng nhất.
- Các bàn thờ phụ: Xung quanh là các bàn thờ Hương chức Tiên Giáo, Tiền Hiền, Hậu Thần, Tả Bang, Hữu Bang, được sắp xếp đối xứng và hài hòa.
Mỗi chi tiết, từ những mảng chạm khắc rồng, hoa mẫu đơn trên cột gỗ đến các bức hoành phi, câu đối, đều được thực hiện một cách tỉ mỉ, sinh động. Tất cả tạo nên một không gian vừa cổ kính, uy nghi, vừa gần gũi, ấm cúng, phản ánh rõ nét đời sống văn hóa của người dân nơi đây.
Đình Bình Thủy thờ ai? Nét tín ngưỡng tâm linh của người Cần Thơ
Đình Bình Thủy thờ Bổn Cảnh Thành Hoàng – vị thần chủ của làng, cùng với các vị thần linh gắn liền với nông nghiệp, các bậc tiền hiền, hậu hiền và những vị anh hùng dân tộc có công với đất nước.
Việc thờ tự đa dạng tại đình phản ánh đời sống tín ngưỡng phong phú và lòng biết ơn cội nguồn của người dân Nam Bộ. Đây không chỉ là nơi cầu an, cầu may mà còn là nơi giáo dục thế hệ trẻ về truyền thống “uống nước nhớ nguồn”.
Các vị thần và anh hùng được thờ tại đình bao gồm:
- Thần chủ: Bổn Cảnh Thành Hoàng, vị thần cai quản, phù hộ cho sự bình an của cả làng.
- Thần linh: Thần Hổ (Chúa Sớn Lâm), Thần Nông, Thần Rừng, Thần Khai kênh dẫn nước – những vị thần gắn liền với đời sống nông nghiệp và quá trình khai hoang mở cõi.
- Các bậc có công: Tiền hiền, Hậu hiền – những người có công khai phá, xây dựng làng xã.
- Anh hùng dân tộc: Đình còn lập bàn thờ tưởng nhớ các vị anh hùng dân tộc như Nguyễn Trãi, Trần Hưng Đạo, Nguyễn Trung Trực, Bùi Hữu Nghĩa, Đinh Công Tráng… và đặc biệt là bàn thờ Chủ tịch Hồ Chí Minh được lập sau ngày đất nước thống nhất.
Lễ hội đặc sắc tại Đình Bình Thủy bạn không nên bỏ lỡ
Hằng năm, Đình Bình Thủy tổ chức hai kỳ lễ hội lớn là Lễ Kỳ Yên Thượng Điền (tháng 4 âm lịch) và Lễ Kỳ Yên Hạ Điền (tháng 12 âm lịch), thu hút đông đảo người dân và du khách tham gia.
Nếu có dịp đến Cần Thơ vào đúng thời điểm diễn ra lễ hội, bạn sẽ được hòa mình vào không khí náo nhiệt, đậm đà bản sắc văn hóa miền sông nước. Đây là cơ hội tuyệt vời để trải nghiệm văn hóa địa phương một cách chân thực nhất.
- Lễ Kỳ Yên Thượng Điền (12 – 14/4 Âm lịch): Đây là lễ hội lớn nhất trong năm, nhằm cúng Thần Thành Hoàng, cầu cho quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu. Lễ hội diễn ra trong 3 ngày với nhiều nghi thức trang trọng như thỉnh sắc thần, cúng tế, hát bội…
- Lễ Kỳ Yên Hạ Điền (14 – 15/12 Âm lịch): Lễ hội này được tổ chức vào cuối năm để tạ ơn thần linh đã phù hộ cho một năm no ấm. Bên cạnh các nghi thức cúng bái, phần hội cũng rất sôi nổi với các trò chơi dân gian truyền thống như kéo co, thả vịt, thi nấu ăn…
Tham gia lễ hội, bạn không chỉ được xem các loại hình nghệ thuật diễn xướng dân gian đặc sắc mà còn có cơ hội khám phá ẩm thực phong phú của thành phố Cần Thơ.
Hướng dẫn di chuyển và tham quan Đình Bình Thủy
Đình nằm ngay dưới chân cầu Bình Thủy, bạn có thể dễ dàng di chuyển từ trung tâm thành phố bằng xe máy theo tuyến đường Nguyễn Trãi – Cách Mạng Tháng Tám – Lê Hồng Phong.
Để chuyến đi của bạn thuận lợi hơn, Gia Bảo Moto xin chia sẻ một vài thông tin hữu ích:
- Địa chỉ: 46/11A Lê Hồng Phong, Bình Thuỷ, Cần Thơ.
- Giờ mở cửa: 7:30 – 10:30 và 13:30 – 17:30 hàng ngày.
- Giá vé: Hoàn toàn miễn phí.
- Phương tiện: Để chủ động và linh hoạt nhất, chúng tôi gợi ý bạn nên thuê xe máy. Từ trung tâm thành phố, bạn chỉ cần đi thẳng theo đường Nguyễn Trãi, nối tiếp qua Cách Mạng Tháng Tám. Khi đến cầu Bình Thủy, bạn sẽ thấy ngôi đình uy nghi nằm ngay bên tay phải.
Sau khi tham quan đình, bạn có thể tiếp tục hành trình khám phá các địa điểm nổi tiếng khác như Bến Ninh Kiều hay chợ nổi Cái Răng.
Lời kết
Đình Bình Thủy không chỉ là một công trình kiến trúc cổ có giá trị nghệ thuật cao mà còn là nơi lưu giữ những giá trị văn hóa, lịch sử và tín ngưỡng vô giá của người dân Cần Thơ. Đây là một điểm đến mà bạn chắc chắn không thể bỏ qua khi có dịp về với miền Tây sông nước.
Hy vọng những chia sẻ chi tiết từ Gia Bảo Moto đã cung cấp cho bạn nhiều thông tin hữu ích cho chuyến đi sắp tới. Nếu bạn cần một người bạn đồng hành tin cậy trên mọi nẻo đường khám phá Cần Thơ, đừng ngần ngại liên hệ với chúng tôi để thuê xe máy Cần Thơ chất lượng nhé.